Bu sayfada (22 bölüm)
- Çift terapisi süreci nasıl işler?
- Çift terapisinin aşamaları ve sizden beklenenler nelerdir?
- Randevu öncesinde ilk iletişimde neler olur?
- Çift terapisi süreci nasıl işler, ilk görüşmede ne olur?
- Değerlendirme aşamasında bireysel görüşme olur mu?
- Çift terapisinde hedefler nasıl oluşur?
- Çalışma aşamasında çift terapisi süreci nasıl işler?
- Seanslar arasında ödev ya da egzersiz var mı?
- Seansta neler işe yarar, neler zarar verir?
- Seanstan sonra evde ne yapmalısınız?
- Uzman taraf tutar mı, kimin haklı olduğuna karar verir mi?
- Çift terapisi kaç seans sürer ve ne sıklıkla görüşürsünüz?
- Süreç boyunca hangi duygular yaşanabilir?
- Çift terapisi işe yaramıyorsa bunu nasıl anlarsınız?
- Partnerim gelmek istemiyorsa süreç nasıl başlar?
- Çift görüşmesinde sırlar ve gizlilik konusunda ne bilmelisiniz?
- Hangi durumlarda çift görüşmesi uygun olmaz?
- Bitişe doğru çift terapisi süreci nasıl işler?
- Çift terapisine hazırlanırken neler yapabilirsiniz?
- Online çift görüşmesi de aynı sırayı izler mi?
- Serdivan'da çift görüşmesi için süreç nasıl başlar?
- Sıkça sorulan sorular

Çift terapisi, iki partnerin aynı uzmanla birlikte görüştüğü bir süreçtir: ilk iletişim, tanışma ve değerlendirme, hedef belirleme, düzenli seanslar, gözden geçirme ve sonlandırma. Görüşmeler haftada bir ya da on beş günde bir yapılır ve 50 ile 60 dakika sürer. Uzman taraf tutmaz, kimin haklı olduğuna karar vermez. Seans sayısı önceden söylenmez. Şiddet ya da korku varsa çift görüşmesi yapılmaz, önce güvenlik gelir.
Çift terapisi süreci nasıl işler?
Çift terapisi, iki partnerin aynı uzmanla birlikte görüştüğü ve çoğunlukla altı aşamadan geçen bir süreçtir: ilk iletişim, tanışma ve değerlendirme, hedef belirleme, düzenli çalışma seansları, gözden geçirme ve sonlandırma. Çoğu çift haftada bir ya da on beş günde bir görüşür. Her görüşme 50 ile 60 dakika sürer.
Serdivan'daki görüşmelerimde çiftlerin ilk sorusu çoğu zaman şudur: “Orada ne olacak, kim konuşacak, kimin haklı olduğuna kim karar verecek?” Bilinmezlik kaygıyı büyüttüğü için çift terapisi süreci nasıl işler sorusunu baştan sona yanıtlamak istedim. Öte yandan çift görüşmelerinin kapsamını ve kimlere uygun olduğunu çift danışmanlığı sayfamda bulabilirsiniz. Çift terapisini NHS de, iki partnerin ilişkideki sorunlarla baş etmesine yardım eden bir uzmanla birlikte görüşmesi olarak tarif eder. Burada yalnızca işleyişe, yani adımların sırasına ve her adımda sizi nelerin beklediğine odaklanıyorum.
Çift terapisinin aşamaları ve sizden beklenenler nelerdir?
Aşağıdaki tablo süreci tek bakışta özetler, böylece sonraki başlıklarda nerede olduğunuzu kolayca bulursunuz. Aşamalar sırayla ilerler, ancak çoğu çiftte iç içe geçer. Örneğin hedeflerinizi çalışma sırasında yeniden gözden geçirirsiniz, değerlendirme ise ilk birkaç görüşmeye uzanır.
| Aşama | Neler olur | Sizden beklenen |
|---|---|---|
| İlk iletişim | Randevuyu, görüşme biçimini ve pratik bilgileri netleştirirsiniz. | Başvuru nedenini kısaca yazmak. |
| Tanışma ve değerlendirme | İlişkinin öyküsünü, tartışma döngüsünü, güçlü yanları ve güvenliği birlikte konuşuruz. | Dürüst ve yargısız anlatmak. |
| Hedef belirleme | İkinizin de onayladığı somut hedef cümleleri çıkarırız. | Kendi payınızı da düşünmek. |
| Çalışma seansları | Döngüyü inceler, dinleme ve konuşma becerilerini deneriz. | Seanslar arasında küçük denemeler yapmak. |
| Gözden geçirme | İlerlemeye birlikte bakar, hedefleri güncelleriz. | Neyin işe yaradığını açıkça söylemek. |
| Sonlandırma | Kazanımları pekiştirir, görüşmeleri seyrekleştiririz. | Gerektiğinde geri dönebileceğinizi bilmek. |
Tabloda sürenin yazmadığını fark etmişsinizdir. Çünkü her aşamanın süresi çifte göre değişir. Bu nedenle süre konusuna ayrı bir başlıkta döneceğim.
Randevu öncesinde ilk iletişimde neler olur?
İlk iletişim kısa ve pratiktir. Telefon, WhatsApp ya da randevu sayfası üzerinden ulaşır, başvuru nedeninizi birkaç cümleyle özetlersiniz. Ayrıntıya girmeniz gerekmez, çünkü asıl konuşma ilk görüşmede başlar. Randevuyu planlarken şu sırayı izleriz:
- Başvuru nedeninizi ve görüşmeye birlikte mi, önce tek başınıza mı geleceğinizi kısaca yazarsınız.
- Görüşme biçimini seçersiniz: Serdivan'da yüz yüze ya da görüntülü online.
- Gün ve saati birlikte netleştirir, kısa bir teyitle randevuyu kesinleştiririz.
- Ücret ve ödeme bilgisini randevudan önce açıkça paylaşırım.
- Partneriniz de randevudan haberdar olur ve ilk görüşmeye ikiniz birlikte gelirsiniz.
Özellikle sık sorulan bir soru, ilk görüşmeye kimin geleceğidir. Mümkünse ikiniz birlikte gelin, çünkü çift görüşmesinde iki sesin de duyulması gerekir. Ancak partneriniz gelmek istemiyorsa bunun için ayrı bir bölüm var; ilerleyen başlıklarda anlatıyorum.
İlk iletişimde şunları sormaktan çekinmeyin: görüşmenin süresi ve sıklığı, yüz yüze ya da online seçenekler, iptal ve erteleme koşulları. Bu bilgileri randevudan önce açıkça paylaşırım. Dolayısıyla bilmeden bir onay vermek zorunda değilsiniz.
Çift terapisi süreci nasıl işler, ilk görüşmede ne olur?
İlk görüşme tanışma ve çerçeve görüşmesidir. İlk olarak çalışma düzenini konuşuruz: görüşmelerin süresi, sıklığı, gizlilik ve birbirinizi dinleme kuralları. Ardından her partner sırayla kendi bakışını anlatır. Ben bu sırada dinler, sorular sorar ve böylece iki anlatı arasındaki ortak noktaları ararım. Konuşulan başlıklar çoğunlukla şunlardır:
- Başvuruya neden şimdi karar verdiğiniz.
- İlişkinin öyküsü: nasıl tanıştığınız, hangi dönemlerin güçlü, hangilerinin zor geçtiği.
- Tartışmaların tipik akışı: kimin ne zaman, nasıl başlattığı ve nasıl bittiği.
- Şimdiye kadar nelerin denendiği ve neyin işe yaradığı.
- İlişkide hâlâ sizi bir arada tutan, takdir ettiğiniz yönler.
- Güvenlik: ilişkide korku, tehdit ya da şiddet olup olmadığı.
- Süreçten beklentileriniz.
İlk görüşmenin ikinci amacı, bu uzmanla çalışıp çalışamayacağınızı görmektir. Görüşmede kendinizi rahat ve yargılanmadan konuşabilir hissedip hissetmediğinize dikkat edin. Yani ikiniz de rahat değilseniz bunu söylemeniz, sürecin başında yapabileceğiniz en yararlı şeydir.
Değerlendirme aşamasında bireysel görüşme olur mu?
Bazen yapılır. Örneğin birkaç ortak görüşmeden sonra her partnerle ayrı ayrı kısa bir görüşme planlayabilirim. Amaç, çift önünde anlatması zor konuları, yani kişinin kendi öyküsünü, aile geçmişini, sağlığını ve ilişkideki güvenlik duygusunu daha rahat konuşabilmesidir. Ancak bu görüşmeler bir tarafın yalnız bırakıldığı anlamına gelmez.
Bireysel görüşmeden önce bir kural netleşmelidir: orada söylenenlerin çift görüşmesine nasıl taşınacağı. Çünkü yöntem iki kişiye de eşit mesafede durmayı gerektirir. Bu yüzden bir tarafın diğerinden sır saklamasını gerektiren beklentileri baştan açıkça konuşurum. Böylece kimse görüşmenin ortasında bir sürprizle karşılaşmaz.
Üstelik değerlendirme yalnızca ilişkiye bakmaz. Nitekim Journal of Marital and Family Therapy'deki hakemli bir derleme, ilişki sıkıntısının depresyon ve kaygıyla bağının iyi belgelendiğini bildirir. Bu nedenle kişinin uykusunu, ruh halini ve alkol ya da madde kullanımını da sorarım. Örneğin bir taraf haftalardır çökkünse ya da yoğun kaygı yaşıyorsa önce o kişinin bireysel değerlendirmesi gerekebilir. Ayrıca psikologlar ilaç yazmaz ve tıbbi tanı koymaz; ilaç gerektirebilecek bir tablo görürsem psikiyatri hekimine yönlendiririm. Hangi kapıyla başlayacağınızı psikolog mu, psikiyatrist mi rehberinde ayrıca anlattım.
Çift terapisinde hedefler nasıl oluşur?
Kısacası hedef, “nasıl bir ilişki istiyoruz?” sorusunun somut yanıtıdır. Bu nedenle ilk birkaç görüşmenin sonunda ikinizin de onaylayabileceği kısa bir hedef cümlesi çıkarmaya çalışırız. Çünkü cümle ne kadar somutsa süreci izlemek o kadar kolay olur. Aşağıdaki örnekler hedeflerin ne kadar farklı olabileceğini gösterir; ancak kendi hedefleriniz görüşmede oluşur.
- Tartışmadan sonra toparlanma süremiz kısalsın.
- Haftada en az bir akşam telefonsuz zaman geçirelim.
- Para ve ev işi konusunu ayda bir sakin bir konuşmayla ele alalım.
- Birbirimizin aileleriyle ilgili sınırlarda ortak bir tutum belirleyelim.
- Güveni yeniden kurmak için hangi adımların gerektiğini netleştirelim.
- İlişkiyi sürdürüp sürdürmeyeceğimiz konusunda sakin ve net bir karara varalım.
Özellikle son örnek önemlidir. Çünkü her çift ilişkiyi sürdürmek için gelmez. Bazı çiftler karar vermek, bazıları ayrılığı daha az yıkıcı biçimde yaşamak için başvurur. Dolayısıyla benim işim kararı vermek değil, kararın yeterince açık bilgiyle ve birbirinize zarar vermeden alınmasına eşlik etmektir.
Hedef cümlesinde kendi payınızı da görmek önemlidir. Örneğin “Eşim bana saygılı davransın” hedefi, ikinizin de ne yapacağını anlatmadığı için süreci izlemeyi zorlaştırır. “Tartışırken birbirimizin sözünü kesmeyelim” ise somuttur ve ikiniz için de geçerlidir.
Çalışma aşamasında çift terapisi süreci nasıl işler?
Çalışma aşaması sürecin en uzun bölümüdür. Seanslar çoğunlukla benzer bir akışla ilerler: önce iki görüşme arasındaki haftanın kısa bir özeti, ardından o günün gündemi, sonra yakın zamanda yaşadığınız bir konuşmanın ya da tartışmanın birlikte incelenmesi, en sonda da küçük bir özet ve deneme önerisi. Özellikle dört iş çoğu çiftte öne çıkar:
- Döngüyü görmek: biri üstüne giderken diğerinin geri çekilmesi gibi tekrar eden kalıbın adını koymak.
- Dinleme ve konuşma yapısı: sırayla konuşmak, karşıdakinin söylediğini özetlemek, suçlamadan istek söylemek.
- Duygu ve ihtiyaçlar: öfkenin ya da suskunluğun altındaki incinmeyi, korkuyu ve özlemi fark etmek.
- Güven ve yakınlık: küçük ve sürdürülebilir davranış değişiklikleriyle sıcaklığı yeniden kurmak.
Örnek senaryo: Evli on yıllık bir çift para konusunda sürekli tartışıyor. Eşlerden biri her konuşmada rakamlara dönüyor, diğeri susup odadan çıkıyor. Ancak seansta asıl meselenin parayla değil, “önemsenmiyorum” ve “eleştiriliyorum” duygularıyla ilgili olduğu ortaya çıkıyor. Çift, tartışma büyümeden önce kısa bir mola işaretinde anlaşıyor ve böylece parayı konuşmak için haftalık bir saat belirliyor.
Seanslar arasında ödev ya da egzersiz var mı?
Evet, ancak “ödev” sözcüğünü sınav ya da ceza gibi düşünmeyin. Kısaca seanslar arasında önerdiğim şeyler küçük denemelerdir. Çünkü ilişkideki kalıplar haftada yalnızca bir saatte değil, günün geri kalanında değişir. Bu yüzden amaç, seansta konuştuklarınızı evde küçük bir davranışa dönüştürmektir. Örneğin en sık önerdiğim denemeler şunlardır:
- Günde on dakika, telefonsuz ve kesintisiz konuşmak: gün nasıl geçti, neyi daha zor buldunuz.
- Gerginlik yükselince önceden anlaştığınız mola işaretini kullanmak ve yirmi dakika sonra konuşmaya dönmek.
- Haftada bir kez birbirinize “bu hafta bana iyi gelen şey” cümlesini söylemek.
- Tartışmadan sonra “ne hissettim, ne istiyorum” sorusuna kısa bir not yazmak.
- Zor bir konuyu yalnızca belirlediğiniz saatte ve belirlediğiniz süre boyunca konuşmak.
Denemeyi yapamadığınız hafta başarısızlık değildir. Tam tersine, neden yapamadığınızı konuşmak çoğu zaman en öğretici seansı yaratır. Suçluluk duymak yerine engelin ne olduğunu bir sonraki görüşmeye getirin; böylece deneme sizin yaşamınıza uyacak biçimde değişir.
Seansta neler işe yarar, neler zarar verir?
Aynı odada olmanız yeterli değildir; görüşmenin nasıl geçtiği de önemlidir. Çünkü evdeki kavga alışkanlıkları farkında olmadan görüşme odasına da girer. Aşağıdaki tablo, seansta işe yarayan davranışları ve zarar verenleri yan yana gösterir.
| İşe yarayan | Zarar veren |
|---|---|
| Karşınızdakinin cümlesini bitirmesini beklemek, söyleyeceğinizi bir kenara not etmek | Sözünü sürekli kesmek |
| “Ben şunu hissettim” diye başlamak | “Sen hep, sen hiç” diye başlamak |
| Tek bir konuyu derinleştirmek | Eski olayları art arda sıralayıp konuyu dağıtmak |
| Anlamadığınızda yorum yapmadan sormak | Niyet okuyup karşınızdakinin yerine konuşmak |
| Kendi ihtiyacınızı açıkça söylemek | Uzmanı yanınıza çekmeye çalışmak |
Bu kuralların hepsini ilk seanstan uygulamanızı beklemem. Bu nedenle gerektiğinde konuşmayı yavaşlatır, söz sırasını düzenler ve ikinizin de aynı hızda ilerlemesine yardım ederim. Ayrıca bir tartışma görüşmede alevlenirse durdurup nefes almayı öneririm; böylece o an da bir öğrenme fırsatına dönüşür.
Seanstan sonra evde ne yapmalısınız?
Görüşme bittiğinde süreç bitmez. Çünkü seanstan sonraki saatler, konuşulanların evde nasıl yaşanacağını belirler. Duygular yükselmiş olabilir ve bu normaldir. Yine de birkaç küçük alışkanlık o saatleri kolaylaştırır:
- Seanstan hemen sonra yeni bir tartışmaya girmeyin; gerekirse yirmi dakika ayrı bir şeyle ilgilenin.
- Seansta söylenenleri sonraki bir tartışmada koz olarak kullanmayın.
- Birbirinize “bugün sana en çok ne iyi geldi?” diye sorun.
- Seanstaki denemeyi hangi gün ve saatte yapacağınızı birlikte not edin.
- Aklınıza gelen yeni soruları bir sonraki seans için bir yere yazın.
Özellikle seansta söylenenleri kavgada silah gibi kullanmak, görüşmeye olan güveni en hızlı zedeleyen davranışlardır. Çünkü seans, ikinizin de savunmasız konuşabildiği bir alandır. Aksi halde o alanı eve taşıyıp bir saldırı aracına çevirirseniz bir sonraki seansta açık konuşmak zorlaşır.
Uzman taraf tutar mı, kimin haklı olduğuna karar verir mi?
Hayır. Çünkü çift görüşmesinde hakem yoktur. Uzmanın işi kimin haklı olduğunu ilan etmek değil, ikinizin arasındaki döngüyü ortaya koymaktır. Bu nedenle bir tarafa daha fazla söz hakkı tanımam, iki anlatıya da eşit mesafede dururum.
Tarafsızlık her davranışı onaylamak anlamına gelmez. Hakaret, tehdit, aşağılama ya da kontrol davranışlarını görüşmede de adlandırırım. Ancak amacım bir kişiyi “suçlu” ilan etmek değil, ilişkideki zararı ortaya koymaktır. Şiddet söz konusuysa durum tamamen farklıdır; bunu ayrı bir başlıkta anlatıyorum.
Üstelik taraf tutulduğunu hissediyorsanız bunu söylemeniz hakkınızdır. Çünkü bu his, ilişkinin kendisi hakkında da bilgi taşıyabilir. Süreç boyunca kendi gözleminizi şu üç soruyla yoklayabilirsiniz:
- İkimiz de benzer sürelerde konuşabiliyor muyuz?
- Birbirimize söylediklerimizi yargılamadan dinleyebiliyor muyuz?
- Uzman ikimizin de ihtiyacını görüyor mu?
Yanıtlardan biri “hayır” ise bunu seansta açıkça konuşun. Çoğu zaman bu konuşma süreci rahatlatır. Yine de rahatlatmazsa başka bir uzmanla çalışmayı düşünmek de meşrudur.
Çift terapisi kaç seans sürer ve ne sıklıkla görüşürsünüz?
Kısacası herkes için geçerli sabit bir seans sayısı yoktur. Sıklık çoğunlukla haftada bir ya da on beş günde birdir; her görüşme yaklaşık 50 ile 60 dakika sürer. Özellikle başlangıçta haftalık görüşme çoğu çift için daha uygundur. Daha sonra hedefler netleşince aralıkları açabiliriz. Toplam süreyi birkaç etken belirler:
- Sorunun ne zamandır sürdüğü ve ne kadar derinleştiği.
- İkinizin de görüşmelere ve denemelere katılımı.
- Randevuların düzeni: sık ertelenen görüşmeler süreci uzatır.
- Dışarıdaki yükler: iş kaybı, hastalık, bakım sorumluluğu, aile içi çatışmalar.
- Hedefin türü: iletişimi iyileştirmek ile güven krizini onarmak farklı sürelere ihtiyaç duyar.
Bu nedenle önceden seans sayısı söylemem. Onun yerine belirli aralıklarla ilerlemeye birlikte bakarız. “Yaklaşık kaç seans?” diye sorarsanız bir tahmin paylaşabilirim, ancak tahmin bir söz değildir.
Süreç boyunca hangi duygular yaşanabilir?
Çift terapisi her zaman düz bir çizgide ilerlemez. İlk haftalarda rahatlama hissedebilirsiniz, çünkü sonunda güvenli bir yerde konuşabiliyorsunuz. Ardından bir dönem gerginlik artabilir. Seans, eskiden örtülen konuları açığa çıkardığı için ilişkideki gerilim geçici olarak yükselebilir. Yine de bu, sürecin yanlış gittiği anlamına gelmez. Sık duyduğum bazı hisler şunlardır:
- İlk görüşmeden sonra hafifleme ya da heyecan.
- Konular açılınca geçici gerginlik ve yorgunluk.
- Bir tarafta “benden bunu istiyorlar” savunması ya da kırgınlık.
- Küçük bir ilerlemeden sonra eski döngüye düşme korkusu.
- Yeni alışkanlıklar yerleşince ilişkiye sıcaklığın geri dönmesi.
İlerleme çoğunlukla büyük bir dönüşümle değil, küçük işaretlerle gelir. Örneğin tartışmadan sonra toparlanma süresi kısalır, bir cümle daha yumuşak kurulur ya da aynı konu bu kez kavgaya dönüşmez. Bu yüzden seansta “bu hafta neyi farklı yaptık?” sorusunu birlikte soruyoruz.
Çift terapisi işe yaramıyorsa bunu nasıl anlarsınız?
Birkaç görüşmede büyük bir değişim beklemek gerçekçi değildir. Bu nedenle belirli aralıklarla ilerlemeye birlikte bakmak gerekir. Hiçbir şeyin değişmediğini düşünüyorsanız bunu açıkça söyleyin, çünkü bu bilgi sürecin yönünü düzeltmek için en değerli veridir. Aşağıdaki işaretler sürecin istediğiniz yönde ilerlemediğini düşündürebilir:
- Seansta konuştuklarınız evde hiçbir davranış değişikliğine dönüşmüyor.
- Bir taraf görüşmelerden korkuyor, kendini ifade edemiyor ya da yargılandığını hissediyor.
- Görüşmeler şikâyet etmeye ve kimin haklı olduğunu tartışmaya dönüşüyor.
- Hedefler bulanıklaştı; neden geldiğinizi artık kimse net söyleyemiyor.
- Ayrılık ihtimali gibi konuşulması gereken bir konu hiç gündeme gelmiyor.
İlk olarak bir gözden geçirme görüşmesi isteyin. Hedefleri yeniden yazmak, görüşme sıklığını değiştirmek ya da yaklaşımı farklılaştırmak çoğu zaman yeterlidir. Buna rağmen çalışma ilişkisi kurulamadıysa başka bir uzmanla görüşmek, sürecin başarısızlığı değil, doğru eşleşmenin aranmasıdır. Üstelik bu karar sizin hakkınızdır.
Partnerim gelmek istemiyorsa süreç nasıl başlar?
Tek başınıza başlayabilirsiniz. Bireysel görüşme, çift görüşmesinin yerini tutmaz. Ancak kendi tepkilerinizi, sınırlarınızı ve ilişkideki rolünüzü anlamanıza yardımcı olur. Partnerinizi görüşmeye zorlamak ise çoğu zaman direnci artırır.
Ayrıca davet etmenin sakin bir yolu var. Bir tartışmanın ortasında değil, ikinizin de rahat olduğu bir anda ve suçlamadan konuşun. Örneğin “Seni değiştirmek istemiyorum; birbirimizi daha iyi anlamamıza yardım edecek biri olsun istiyorum” cümlesi işe yarayabilir. Üstelik ilk görüşmeye yalnızca dinlemek için gelebileceğini söylemek de çekinceyi azaltır. Davet ederken şunlardan kaçınmanız iyi olur:
- Çift görüşmesini son uyarı ya da tehdit olarak sunmak.
- Partnerin eksiklerini sıralayıp “asıl sen gitmelisin” demek.
- Hemen yanıt almak için baskı kurmak.
Partneriniz hiç gelmese de bireysel görüşmeler kendi yolunuzu netleştirmenize yardım eder. Zamanla katılım gündeme gelebilir, ancak buna zorlanmazsınız.
Çift görüşmesinde sırlar ve gizlilik konusunda ne bilmelisiniz?
Görüşmede anlattıklarınızı yasal bildirim yükümlülükleri ve kendine ya da başkasına zarar riski gibi sınırlı istisnalar dışında üçüncü kişilerle paylaşmam. Bu ilke çift görüşmelerinde de aynen geçerlidir. Ancak çift çalışmasında ek bir soru doğar: bir partner diğerinden sakladığı bir şeyi anlatırsa ne olur?
Öte yandan uzmanlar bu konuda farklı çerçeveler kullanır. Bazıları bireysel görüşmede söylenenleri çifte taşımaz, bazıları ise “bu odada sır yoktur” kuralıyla çalışır. Bu nedenle önemli olan çerçevenin ilk görüşmede açıkça anlatılması ve ikinizin de bunu kabul etmesidir. Ben de bu çerçeveyi baştan, iki tarafın birlikte duyacağı biçimde konuşurum.
Ağır sırlar, örneğin süren bir ilişki dışı ilişki ya da büyük bir yalan, çalışmayı zorlaştırır. Böyle bir durum varsa ilk adım, nasıl ve ne zaman paylaşılacağını güvenli bir çerçevede planlamaktır. Sırrı hiç konuşmadan çift çalışması yürütmek ise çoğu zaman iki taraf için de yıpratıcı olur.
Hangi durumlarda çift görüşmesi uygun olmaz?
En önemli durum şiddet ve korkudur. İlişkide fiziksel, cinsel, ekonomik ya da psikolojik şiddet, tehdit veya zorlayıcı kontrol varsa çift görüşmesi yapmam. Çünkü iki kişiyi aynı odaya oturtmak, şiddet gören kişiyi daha büyük bir riske sokabilir.
Nitekim bu çerçeve bilimsel literatürle de uyumludur. Amerikan Psikoloji Derneği'nin Practice Innovations dergisinde yayımlanan hakemli bir makale konuya değinir. Makaleye göre bir partner diğerini korkutmak ve kontrol etmek için şiddet kullanıyorsa çift terapisi önerilmez. Aynı makale, çift çalışmasına başlamadan önce kapsamlı bir şiddet değerlendirmesinin gerektiğini de belirtir.
Başka durumlarda da çift görüşmesinden önce farklı bir adım gerekebilir:
- Taraflardan birinde haftalardır süren ağır çökkünlük, yoğun kaygı ya da intihar düşüncesi varsa önce bireysel değerlendirme gerekir.
- Aktif alkol ya da madde kullanımı, yoksunluk belirtileri veya gerçeklikle bağın kaybolduğunu düşündüren belirtiler varsa önce psikiyatri hekimi devreye girer.
- Taraflardan biri ilişkiyi bitirmeye karar vermiş ve bunu saklıyorsa çift çalışması gerçek hedefe hizmet etmez.
- Süren bir ilişki dışı ilişki varsa süreç ancak bu durum açığa kavuştuğunda anlamlı ilerler.
Bitişe doğru çift terapisi süreci nasıl işler?
Hedeflere yaklaştıkça görüşmeler doğal olarak seyrekleşir. Örneğin haftada birden on beş günde bire, gerekirse sonra ayda bire inilebilir. Bu seyrekleşme bir deneme dönemi gibi işler: öğrendiklerinizi kendi başınıza uygular, takıldığınız noktaları seansa getirirsiniz. Son görüşmelerde birlikte şunlara bakarız:
- Başlangıçtaki hedeflere ne kadar yaklaştığınıza.
- İşe yarayan şeylerin kısa özetine: hangi mola kuralı, hangi konuşma biçimi.
- Eski döngüye geri düştüğünüzde ne yapacağınızı anlatan küçük bir plana.
- İhtiyaç olduğunda geri dönebileceğiniz kapının açık olduğuna.
Çift terapisi her zaman birlikte kalmayla bitmez. Hatta bazı çiftler süreç sonunda ayrılmaya karar verir. Böyle durumlarda saygılı ve çocuklara zarar vermeyen bir ayrılık planı yapabilmek de bir kazanımdır. Yani iyi bir sonuç yalnızca ilişkinin sürmesi değil, kararın birbirinize zarar vermeden alınabilmesidir.
Çift terapisine hazırlanırken neler yapabilirsiniz?
Hazırlık zorunlu değildir, hazırlıksız gelenleri de aynı özenle karşılarım. Yine de birkaç küçük adım ilk görüşmeyi daha verimli kılar:
- Her biriniz kendi hedefinizi tek cümleyle yazın. “Partnerim değişsin” yerine “ilişkide ne farklı olmalı” diye düşünün.
- Sizi en çok yoran tekrar eden anı seçin ve onu bir örnekle anlatmaya hazırlanın.
- Partnerinizin aynı anı nasıl anlatacağını tahmin etmeye çalışın.
- İlişkide güvenlik ve saygının korunup korunmadığını kendinize dürüstçe sorun.
- Görüşme gününde acele etmemek için ulaşımı ve çocuk bakımını önceden planlayın.
- Randevudan önceki gün büyük bir tartışma başlatmamaya çalışın.
Çocuklar genellikle çift görüşmesine gelmez, bu yüzden bakımlarını önceden planlayın. Ayrıca çocuğunuzla ilgili kaygılar ayrı bir çalışmanın konusudur. Tüm aileyi birlikte ele almak isterseniz aile danışmanlığı daha uygun olabilir.
Öte yandan kendi gözleminizi netleştirmek isterseniz sitedeki ilişki sağlığı testi bir başlangıç noktası olabilir. Ancak bu araç bir tanı koymaz, yalnızca görüşmeye hazırlanırken fikir verir. İlişkide neyin sağlıklı sayıldığını sağlıklı ilişkinin temelleri yazısında anlattım. Tekrar eden kavgaların arkasındaki nedenleri ilişkide sürekli kavga yazısında, ilişkiyi yıpratan alışkanlıkları ise ilişkiyi bitiren hatalar yazısında ele aldım. Burada yalnızca anıyorum, çünkü bu yazının konusu sürecin işleyişi.
Online çift görüşmesi de aynı sırayı izler mi?
Evet, sıra aynıdır; fark yalnızca mekândır. Örneğin iki partner aynı odada tek ekrandan ya da ayrı yerlerden kendi cihazlarıyla bağlanabilir. Görüşmeyi WhatsApp görüntülü arama, Google Meet, Zoom ya da Skype ile yaparız. Özellikle farklı şehirlerde yaşayan ya da yoğun mesai nedeniyle ofise gelemeyen çiftler için bu seçenek işe yarar.
Online çift görüşmesinde üç ayrıntı öne çıkar. Birincisi, kimsenin duymayacağı bir ortam bulmaktır. İkincisi, ikinizin de görüşme boyunca kesintisiz kalabilmesidir. Üçüncüsü, ayrı yerlerden bağlanıyorsanız kimin nerede olduğunu baştan söylemektir. Ayrıca şiddet şüphesi varsa online çift görüşmesi de yapmam. Online biçimin ayrıntılarını online psikolojik danışmanlık sayfasında anlattım.
Serdivan'da çift görüşmesi için süreç nasıl başlar?
İlk adım kısa bir mesajdır. 0555 030 37 73 numaralı telefon ve WhatsApp hattından ya da randevu ve iletişim sayfasından ulaşabilirsiniz. Mesajınızda görüşmeye birlikte mi, yoksa önce tek başınıza mı gelmek istediğinizi yazmanız planlamayı kolaylaştırır. Ayrıca ücret ve ödeme bilgisini randevudan önce açıkça paylaşırım.
Ofisim Serdivan'da, Koç City Plaza'dadır. Çift terapisi süreci nasıl işler sorusunun ayrıntıları ilişkinize göre değişir; ancak sıra ve çerçeve hep aynı kalır. Çift olarak başvurmak, ilişkinizin bittiğini kabul etmek anlamına gelmez. Birçok çift için bu, birbirine yeniden dikkat etmenin ilk somut adımı olabilir.
Sıkça sorulan sorular
Çift terapisinin ilk görüşmesinde ne olur?
İlk görüşme tanışma ve çerçeve görüşmesidir. Çalışma düzeni, gizlilik ve konuşma kuralları anlatılır, her partner sırayla kendi bakışını paylaşır, ilişkinin öyküsü ve başvuru nedeni konuşulur. Güvenlik konusu da kısaca sorulur. Bu görüşmede sorunun çözülmesi beklenmez; amaç, ikinizin de kabul ettiği ortak bir hedef cümlesine yaklaşmaktır.
Çift terapisine tek kişi gidebilir mi?
Evet, gidebilirsiniz. Partneriniz gelmek istemiyorsa bireysel görüşmeyle başlayabilirsiniz. Bu görüşme çift görüşmesinin yerini tutmaz, ancak kendi tepkilerinizi, sınırlarınızı ve ilişkideki rolünüzü anlamanıza yardımcı olur. Partnerinizi zorlamak çoğu zaman direnci artırdığı için davetin sakin ve suçlamasız yapılması daha iyi sonuç verir. Zamanla partnerinizin katılımı da gündeme gelebilir.
Çift terapisi kaç seans sürer?
Herkes için geçerli sabit bir seans sayısı yoktur. Süreyi sorunun ne zamandır sürdüğü, iki tarafın katılımı, görüşmelerin düzeni ve hedefin türü belirler. Görüşmeler genellikle haftada bir ya da on beş günde bir yapılır ve 50 ile 60 dakika sürer. İlerleme belirli aralıklarla birlikte gözden geçirilir.
Çift terapisinde uzman taraf tutar mı?
Hayır, uzman kimin haklı olduğuna karar vermez. İki anlatıya da eşit mesafede durur ve ikinizin arasındaki tekrar eden döngüyü ortaya koyar. Taraf tutulduğunu hissederseniz bunu seansta söylemeniz hakkınızdır; bunu baştan bilmek süreci rahatlatır. Şiddet ya da zorlayıcı kontrol varsa durum farklıdır ve önce güvenlik gelir.
Çift terapisi online yapılabilir mi?
Evet, çoğu çift için mümkündür. İki partner aynı ekrandan ya da ayrı cihazlardan bağlanabilir. Görüşmeler WhatsApp görüntülü arama, Google Meet, Zoom veya Skype ile yapılır ve kimsenin duymayacağı sessiz bir ortam gerektirir. Şiddet şüphesi varsa online ya da yüz yüze fark etmeksizin çift görüşmesi yapılmaz.
Çift terapisi hangi durumlarda uygun değildir?
İlişkide şiddet, tehdit, korku ya da zorlayıcı kontrol varsa çift görüşmesi uygun değildir; önce güvenlik gelir. Taraflardan birinde ağır çökkünlük, intihar düşüncesi, aktif madde kullanımı ya da psikoz belirtileri varsa önce bireysel değerlendirme ve psikiyatri gerekir. Acil tehlikede 112'yi, destek için ALO 183'ü arayabilirsiniz.

Maltepe Üniversitesi Psikoloji (onur derecesi) ve Yakın Doğu Üniversitesi Klinik Psikoloji Yüksek Lisans (şeref derecesi) mezunu. Serdivan'da ergen, yetişkin, çift ve ailelerle çalışır; Koç Holding Otokar'da kurumsal psikolog olarak görev yapar.
Acil bir durumdaysanız kendinize ya da bir başkasına zarar verme düşünceniz varsa hemen 112'yi arayın veya en yakın acil servise başvurun. Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır, tanı ve tedavi yerine geçmez.
Bu konuda destek ve araçlar
Benzer yazılar

Toksik İlişki Belirtileri: Dikkat Etmeniz Gereken Davranış Örüntüleri
Toksik ilişki belirtileri nelerdir? Kontrol, küçümseme, sınır ihlali ve suçlama gibi davranış örüntüleri, sağlıklı ilişkiyle farkı ve…
16 Eylül 2026 · 16 dk okuma
Aralıklı Pekiştirme Nedir? Sizi Kıran İnsanı Neden Unutamıyorsunuz
Aralıklı pekiştirme nedir? Ödülün öngörülemez geldiği ilişkilerde kopmanın neden zorlaştığını, beynin rolünü ve çıkış adımlarını…
29 Ağustos 2026 · 17 dk okuma
Duygusal Bağımlılık Belirtileri: Sevgilinize Bağımlı mısınız?
Duygusal bağımlılık belirtileri nelerdir, sevgiden nasıl ayrılır? Sürekli mesaj ve yakınlık ihtiyacı, öz gözlem soruları ve destek yolları…
29 Ağustos 2026 · 16 dk okuma